| Название, символ, номер | Фосфорды 1669 жылы неміс алхимигі Хенниг Бранд ашқан. Ол адам несебінен алтын алуға тырысып, жарқыраған және өздігінен тұтанатын ақ фосфорды бөліп алған. |
| Группа, период, блок | Период: 3 Топ: 15 (азот тобы) Қалыпты температурадағы күйі: Қатты зат Түсі: Аллотропты түріне қарай ақ, қызыл немесе қара болуы мүмкін |
Электрондық конфигурация: [Ne] 3s² 3p³. Бес сыртқы электрондары фосфордың бірнеше аллотропты түрлерін түзіп, әртүрлі химиялық реакцияларға қатысуына мүмкіндік береді. Балқу температурасы: Ақ фосфор — 44,1 °C; қызыл фосфор — едәуір жоғары температурада және қайнағанша ыдырайды. Қайнау температурасы: Ақ фосфор — 280,5 °C; қызыл фосфордың қайнау температурасы жоқ. Ерігіштігі: Фосфор суда нашар ериді, бірақ ақ фосфор күкірт қышқылы сияқты органикалық еріткіштерде ериді.
Аллотропты түрлері: Фосфордың бірнеше аллотропы бар, соның ішінде ақ, қызыл және қара фосфор. Әрбір аллотроптың химиялық және физикалық қасиеттері әртүрлі. Ақ фосфор — өте реактивті және ауамен байланысқанда өздігінен тұтанады. Қызыл фосфор — реактивтілігі төмен, сіріңкелерде қолданылады. Қара фосфор — ең тұрақты түрі, металдық қасиеттерге ие. Реакциялары: Фосфор оттегімен белсенді әрекеттесіп, P₂O₅ сияқты оксидтер түзеді. Сондай-ақ, фосфор қышқылы (H₃PO₄) сияқты фосфор қосылыстарын түзіп, өнеркәсіпте кеңінен қолданылады.
"Фосфор" атауы грек тіліндегі "phosphoros" сөзінен шыққан, ол "жарық таратушы" дегенді білдіреді, себебі ақ фосфор оттегімен байланысқанда қараңғыда жарқырайды
Ауыл шаруашылығы: Фосфор өсімдіктердің өсуі үшін қажет және тыңайтқыштар өндірісінде қолданылады. Фосфаттар әртүрлі тыңайтқыш түрлерінде пайдаланылады. Химия өнеркәсібі: Фосфорлы қосылыстар фосфор қышқылын, жуғыш заттар, антипирендер және пестицидтер өндіруде қолданылады. Әскери сала: Ақ фосфор қару-жарақтарда, мысалы, тұтанғыш снарядтарда, жоғары реактивтілігі мен тұтанғыш қасиетіне байланысты қолданылады. Тұтандыру: Қызыл фосфор сіріңкелер мен фейерверктерде қолданылады.
Ақ фосфор өте улы және теріге тигенде ауыр күйіктер тудыруы мүмкін. Оны өздігінен тұтануды болдырмау үшін суда немесе инертті ортада сақтау қажет. Фосфор тыңайтқыштарын шамадан тыс пайдалану су қоймаларын ластап, зиянды балдырлардың көбеюіне әкелуі мүмкін.
Фосфор — қараңғыда жарқырайтын сирек элементтердің бірі. Барлық тірі ағзалар үшін өмірлік маңызы бар элемент, өйткені ол жасушаларда энергия алмасуын қамтамасыз ететін ДНҚ мен АТФ құрамына кіреді. Өткен ғасырларда ақ фосфор медицинада жөтел және туберкулезге қарсы қолданылған, бірақ оның уыттылығы себебінен қолданылуы тоқтатылған.