| Название, символ, номер | Тобы: Танталидтер Периоды: 5 Тығыздығы: 8.57 г/см³ Еру температурасы: 2468 °C Қайнау температурасы: 4744 °C Тотығу дәрежелері: +5, +4, +3 |
| Группа, период, блок | Ниобий — сұр металл, жоғары беріктігі мен коррозияға төзімділігімен ерекшеленеді. Ол сплавтар өндірісінде және жоғары температуралық қосымшаларда жиі қолданылады. |
Ниобий 1801 жылы ағылшын химигі Джеймс Уаттон тарапынан колумбит минералынан бөлініп алынды. Элемент Нибелунгтардың құрметіне аталды, олар герман мифологиясының кейіпкерлері. Кейін 1864 жылы ол грек құдайы Нибелунгтың құрметіне ниобий деп қайта аталды.
Сплавтар өндірісі: Ниобий жоғары сапалы сплавтарды, әсіресе болаттарды өндіруде қолданылады, бұл олардың беріктігі мен коррозияға төзімділігін арттырады. Электроника: Ол конденсаторларды өндіруде, әсіресе жоғары жиілікті электроникада пайдаланылады. Космос технологиялары: Ниобий жоғары беріктігі мен экстремалды жағдайларға төзе алу қабілетінің арқасында аэроғарыш және атом өнеркәсібінде қолданылады. Медициналық технологиялар: Биосовместимдігіне байланысты медициналық импланттар, мысалы, стенттерде қолданылады.
Ниобий табиғатта ниобит және колумбит секілді минералдарда кездеседі. Ол танталмен бірге, себебі олардың химиялық қасиеттері ұқсас.
Ниобий коррозия мен оксидтенуге жоғары төзімділікке ие. Ол оксидтер мен басқа да қосылыстарды түзеді, сонымен қатар әртүрлі аниондармен кешендер түзетін қабілеті бар.
Ниобий жоғары балқу температурасына ие, бұл оны жоғары температуралық қосымшаларда пайдалануға жарамды етеді. Оның легирлеуші қасиеттері оны болат пен басқа да металдық сплавтар өндірісінде құнды етеді. Ниобий супер өткізгіштерді өндіруде қолданылған алғашқы металдардың бірі болды.
Ниобий 5-периодта және танталидтер тобында орналасқан. Оның ерекше қасиеттері оны металлургия, электроника және аэроғарыш өнеркәсібінде маңызды элементке айналдырады.